ABD ile Tayvan arasındaki askerî iş birliği yeni bir aşamaya geçiyor. Tayvan basınında yer alan haberlere göre ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), Tayvan Savunma Bakanlığı'nın Taipei'deki karargahında uzun süreli görev yapacak iki kıdemli savunma uzmanı görevlendirmeyi planlıyor. Uzmanların Tayvan'ın savunma doktrini, tatbikat senaryoları ve silah alım programlarına doğrudan destek vermesi öngörülüyor. Pentagon, habere ilişkin resmî bir açıklama yapmadı.
Pentagon kimleri gönderecek?
Habere göre Pentagon, Savunma Müsteşarlığı Politika Ofisi'nden bir yetkili ile Savunma Analizleri Enstitüsü'nden (IDA) bir uzmanı doğrudan Tayvan Savunma Bakanlığı'nın ana karargahında görevlendirecek. Bu adım, ABD'nin adadaki askerî varlığını eğitim personeli ve resmî olmayan büyükelçilik işlevi gören Amerikan Tayvan Enstitüsü'nün ötesine taşıyor.
Uzmanlar hangi alanlarda destek verecek?
ABD'li uzmanların karargahta şu alanlarda destek vermesi planlanıyor:
- Tayvan'ın genel savunma doktrini ve operasyon planlarının gözden geçirilmesi
- Tayvan'ın her yıl düzenlediği Han Kuang tatbikatlarındaki savaş senaryolarının analiz edilmesi
- Kritik silah alım programlarının ihtiyaçlara göre değerlendirilmesi
- Çin ordusunun olası deniz ve hava ablukasına karşı hazırlık düzeyinin belirlenmesi
Programın bütçesi ne kadar?
Görevlendirme, 2028'e kadar sürmesi planlanan Tayvan-ABD Savunma Bakanlığı Ortak İşbirliği Değerlendirmesi programı kapsamında yapılıyor. Programın toplam bütçesi yaklaşık 14,8 milyon dolar. 2026 için ayrılan pay ise yaklaşık 4,8 milyon dolar. Bütçe; danışmanlık, seyahat, araştırma ekipmanı, veri toplama ve gizli toplantılardaki tercüme gibi giderleri kapsıyor.
Tayvan'da neden tartışma yarattı?
Pentagon uzmanlarının karargaha yerleşmesi Tayvan'da da tartışmaya yol açtı. Muhalefet ve bazı güvenlik uzmanları, askerî gizliliğin korunması ve Tayvan'ın karar alma özerkliği üzerinde Washington'ın baskısının artabileceği endişesini dile getiriyor. Tayvanlı askerî yetkililer ise Çin'in artan baskısı karşısında savunmayı modernize etmek için bu tür doğrudan analizlerin zorunlu olduğunu savunuyor.
Çin'in tutumu ne?
Çin, Tayvan'ı kendi toprağı olarak görüyor ve ABD ile Tayvan arasındaki askerî temaslara karşı çıkıyor. Adımın Pekin'in tepkisini çekmesi bekleniyor. Görevlendirme haberi, Tayvan'ın ABD'den 1997'den bu yana ilk sıfır F-16 savaş uçaklarını teslim almasının hemen ardından geldi.
