Kızıldeniz'de gerilim: Fransa Yanbu'ya asker gönderiyor
Kızıldeniz'de gerilim: Fransa Yanbu'ya asker gönderiyor
İçeriği Görüntüle

ABD hükümeti, Avrupa Birliği'nin (AB) sosyal medya platformu X ve şirketin sahibi Elon Musk'a verdiği 120 milyon euroluk para cezasına karşı açılan davaya müdahil olmak için Lüksemburg'daki AB Genel Mahkemesi'ne resmî başvuruda bulundu. ABD Adalet Bakanlığı'nın açıklamasına göre başvuru perşembe günü yapıldı ve Lüksemburg'daki iki ayrı dava dosyasını kapsıyor. Başvuru, ABD ile AB arasında dijital düzenlemeler konusunda süren gerilimin yeni bir aşaması olarak değerlendiriliyor.

AB, X'e neden ceza verdi?

Avrupa Komisyonu, 5 Aralık 2025'te Dijital Hizmetler Yasası kapsamında ilk kez bir para cezası uygulayarak X'e 120 milyon euro, yaklaşık 126 milyon dolar ceza vermişti. Komisyon, platformun yasayı üç konuda ihlal ettiğini savundu: ücretli mavi tik uygulaması, reklam veritabanında şeffaflık eksikliği ve araştırmacıların kamuya açık verilere erişiminin kısıtlanması. Dijital Hizmetler Yasası, büyük dijital platformlara yasa dışı içerik, şeffaflık ve kullanıcı güvenliği konularında yükümlülükler getiren bir AB düzenlemesi.

X ve Elon Musk cezaya itiraz etti mi?

Evet. X ve Elon Musk, şubat ayında karara resmî olarak itiraz etti. Cezanın, Musk'ın kontrolündeki tüm şirketlerin küresel cirosu esas alınarak ortaklaşa belirlendiği bildirildi.

ABD'nin itirazının gerekçesi ne?

ABD Adalet Bakanlığı Hukuk Dairesi Başkanı Brett Shumate, Avrupa Komisyonu'nun kendi yargı alanında bulunmayan ya da faaliyet göstermeyen ABD şirketlerine ulaşmak için yetkisini aşmaya çalıştığını söyledi. Bakanlık, Komisyon'un cezadan sorumlu şirketi belirleme yöntemine de itiraz etti. ABD'ye göre kararın, X ile doğrudan bağı olmayan diğer şirketleri ve Elon Musk'ı şahsen hedef alması hatalı.

Bir ülke AB mahkemesindeki davaya nasıl müdahil olabilir?

AB Adalet Divanı Statüsü'nün 40. maddesine göre bir devlet, davanın sonucunda çıkarı bulunduğunu gösterebilirse davaya müdahil olabiliyor. Müdahil taraf, davada taraflardan birini destekleyen görüş ve belgeler sunabiliyor. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın da başvurunun hazırlanmasında aktif rol oynadığı bildirildi.

ABD ile AB arasında dijital gerilim nasıl gelişti?

X'e verilen ceza, iki taraf arasında dijital düzenlemeler konusundaki gerilimi tırmandırdı. Washington yönetimi aralık ayında Avrupalı hizmet şirketlerine yönelik kısıtlayıcı gümrük vergileri uygulamakla tehdit etmişti. ABD ardından aralarında eski AB Komiseri Thierry Breton'un da bulunduğu beş kişiye yaptırım uygulamıştı. Breton, Dijital Hizmetler Yasası'nın hazırlanma sürecinde Komisyon'da görev yapan isimler arasında yer alıyordu.

Dava süreci nasıl ilerleyecek?

AB Genel Mahkemesi'nin ABD'nin müdahillik talebini kabul edip etmeyeceği önümüzdeki günlerde netleşecek. Talep kabul edilirse ABD, davada X ve Elon Musk'ın tezlerini destekleyen görüşlerini mahkemeye sunabilecek.

Muhabir: Berk Küçük