Yoğun talep saatlerinde bataryalar devreye girdi

Klimaların yoğun kullanımı, özellikle öğleden sonra ve akşam saatlerinde elektrik talebini önemli ölçüde artırdı. Toptan elektrik fiyatlarının megavat-saat başına 200 doların üzerine çıkmasının ardından eyalet düzenleyicileri kriz programlarını devreye aldı.

Yaklaşık üç saat süren güç aktarımında 110 bin Tesla Powerwall 517 megavat, diğer üreticilere ait 30 binden fazla batarya ise 63 megavat katkı sağladı. Sağlanan toplam kapasitenin Sacramento bölgesindeki konutların anlık elektrik ihtiyacını karşılayabilecek seviyeye ulaştığı belirtildi.

Konut bataryaları zirve santrallerine alternatif oluyor

Ev tipi enerji depolama sistemleri, talebin en yüksek olduğu saatlerde elektriği şebekeye aktararak geleneksel zirve santrallerine duyulan ihtiyacı azaltıyor. 50 ila 250 megavat arasında üretim yapan tipik doğal gaz santralleriyle karşılaştırıldığında, konut bataryalarının oluşturduğu kapasitenin birkaç büyük santralin üretim gücüne karşılık gelebildiği görülüyor.

The Brattle Group tarafından hazırlanan bağımsız rapora göre, bu tür sanal güç santrallerinin yaygınlaşması Kaliforniya'daki tüketicilere 2028'e kadar net 206 milyon dolarlık tasarruf sağlayabilir. Sisteme enerji sağlayan ev sahiplerine de katkıları karşılığında ödeme yapılıyor.

9 Eylül'deki uygulamanın ardından Southern California Edison'ın talebiyle 10 Eylül akşamı şebekeye 140 megavatlık ek güç aktarıldı.

Hedef 16,8 gigavatlık esnek kapasite

Sunrun, Tesla ve Renew Home, akıllı termostatlar, elektrikli araçlar ve ev tipi güneş enerjisi sistemlerini de sisteme dahil ederek 16,8 gigavatlık esnek kapasite oluşturmayı planlıyor.

Bu enerji havuzunun, yüksek elektrik tüketimine sahip yapay zeka veri merkezleri ve bölgesel şebekelerin ihtiyaçlarının karşılanmasında kullanılması hedefleniyor.

Tesla'nın enerji depolama teslimatlarının 2025'te 46,7 gigavat-saat seviyesine ulaştığı, şirketin dördüncü çeyrekte 14,2 gigavat-saatlik teslimatla dönemsel rekor kırdığı aktarıldı.

Tersine Göçü Hızlandıran Uygulamalar Brianna'nın bu radikal kararı, Amerika'da giderek büyüyen bir trendin parçası. İki bin yirmi beş yılında yapılan bir araştırma, insanların eyalet değiştirmesindeki en büyük motivasyonun ev fiyatları ve genel geçim kolaylığı olduğunu ortaya koyuyor. Özellikle Covid-19 pandemisi sonrasında uzaktan çalışmanın yaygınlaşması, New York ve Los Angeles gibi dev metropollerin nüfus kaybetmesine neden olurken, yıllardır küçülen küçük kasabalar ise yeniden canlanmaya başladı. Muncie gibi şehirler, dışarıdan göç almak için MakeMyMove adlı bir platform aracılığıyla teşvik programları düzenliyor. Bu programlar sadece nakit para değil, aynı zamanda sinema biletleri, restoran kuponları ve hatta bedava şarap gibi farklı promosyonlar içeriyor.

San Diego'dan Kırsal Illinois'e: Beklentilerin Ötesinde Bir Yaşam Benzer bir teşvik programından yararlanan bilim insanı Elena Chrysostomou ise, iki bin yirmi dört yılında San Diego'dan on yedi bin nüfuslu kırsal Illinois kasabasına taşındı. Bu kararı karşılığında beş bin dolar nakit para ve spor salonu üyeliği gibi ayrıcalıklar içeren dört bin dolarlık bir "yaşam kalitesi" paketi kazandı. San Diego'da tek yatak odalı bir daireye üç bin dolar kira ödeyen Elena, şu an üç yatak odalı kendi evinde yaşıyor ve aylık bin sekiz yüz altmış sekiz dolar ipotek ödüyor. Aynı zamanda yeni işi sayesinde maaşını yüzde yirmi iki artıran Elena, tek başına bir ev sahibi olmanın kendisine tarifsiz bir bağımsızlık ve güvenlik hissi verdiğini dile getiriyor.

Küçük Şehrin Zorlukları ve Kazanımları Her iki çalışan da aldıkları karardan büyük mutluluk duysa da, kırsal yaşantının getirdiği bazı zorlukları da gizlemiyorlar. Daralan restoran ve etkinlik seçenekleri, aile ve arkadaştan uzaklaşmak ve küçük şehirlerde her yere arabayla gitmek zorunda kalmak bu sürecin dezavantajları olarak öne çıkıyor. Ancak tüm bu küçük zorluklara rağmen Brianna, hayatının en büyük birikimini yaptığını, kendi evinin sahibi olduğunu ve en küçük çocuğunun hayatında ilk kez tatile çıkabildiklerini söyleyerek bu radikal değişimin ne kadar değerli olduğunun altını çiziyor.

Kurtarma Operasyonu ve Evlat Edinme Teksas A&M Üniversitesinden Gabriela Vigo-Trauco önderliğindeki The Macaw Society ekibi, bu acımasız ölümleri engellemek için yepyeni bir yöntem geliştirdi. Parker adı verilen ölmek üzere olan küçük bir yavruyu gözlerini dahi açmadan yuvasından alan ekip, onu laboratuvar ortamında haftalarca şırıngayla besleyip hayatta tuttu. Ardından orman içinde uygun bir vahşi makav çifti bularak, yavruyu gizlice onların yuvasına yerleştirdi. Sonuç şaşırtıcı derecede başarılı oldu: Üvey ebeveynler, Parker'ı hemen kabullenip beslemeye başladı. Bu yöntemle yirmi beşten fazla yavru vahşi hayata başarıyla adapte edildi.

Yöntemin Karşılaştığı Zorluklar ve Maliyet Her ne kadar bu yöntem yüz güldürücü sonuçlar verse de uzmanlar işin pratik zorluklarına dikkat çekiyor. Guatemala'da benzer projeler yürüten Rony García-Anleu, doğada uygun yuvayı, uygun yaşta bir yavruya sahip doğru ebeveyni bulmanın ve zamanlamayı saniyesi saniyesine tutturmanın çok zor olduğunu vurguluyor. Yirmi kişilik bir ekibin orman koşullarında aylarca çalışmasını gerektiren bu operasyonlar, son derece yüksek maliyetler içeriyor.

Yapay Zeka Yerine İnsan Emeği ve Yeni Stratejiler Bu zorlukları aşmak isteyen araştırmacı Vigo-Trauco, şimdilerde süreci daha ekonomik ve hızlı hale getirmek için uğraşıyor. Ekip artık yavruları haftalarca insan eliyle beslemek yerine, yumurtadan çıkar çıkmaz farklı yuvalardaki benzer yaştaki yavrularla yer değiştirerek, anne babaların aynı gelişim seviyesindeki yavrulara bakmasını sağlıyor. Her ne kadar ormanların yok edilmesi ve kaçak avlanma gibi asıl büyük sorunlar devam etse de, bu yaratıcı evlatlık verme yöntemi Arjantin'den Orta Amerika'ya kadar birçok ülkedeki papağan türleri için yepyeni bir kurtuluş umudu taşıyor.

Bağışıklık Sisteminin Kafası Neden Karışıyor? Hastalıkları tedavi etmek için başvurduğumuz yöntemler bile bazen bağışıklık sistemimizin şifrelerini bozabiliyor. Örneğin, yoğun antibiyotik kullanımının bağırsaklardaki faydalı bakteri dengesini (mikrobiyom) bozduğu ve bu durumun bağışıklık sisteminde bir nevi kafa karışıklığı yarattığı biliniyor. Bu karışıklık, normalde zararsız olan maddelerin vücut tarafından tehdit olarak algılanmasına neden oluyor.

Aynı şekilde, kadınlarda yaşanan büyük hormonal fırtınalar da bağışıklık sistemiyle doğrudan etkileşime giriyor. Hamilelik döneminde kadınların yaklaşık üçte birinin çevre alerjilerinin şiddetlendiği gözlemlenirken, bazı kadınlar menopoza girdiklerinde yepyeni alerjilerle tanışabiliyor.

Bir Kene Isırığıyla Gelen Et Alerjisi Alerji dünyasının en ilginç vakalarından biri ise Kuzey Amerika kökenli "yalnız yıldız" kenesinin yayılmasıyla ortaya çıktı. Virjinya Üniversitesi profesörlerinden Thomas Platts-Mills'in bizzat yaşayarak keşfettiği "alfa-gal sendromu", kırmızı ete karşı gelişen ani ve şiddetli bir alerjiyi tanımlıyor. Kenelerin tükürüğünde bulunan ve memelilerde doğal olarak yer alan alfa-gal şekeri, bir ısırıkla insan vücuduna girdiğinde bağışıklık sistemi tarafından düşman olarak etiketleniyor. Bu kene tarafından ısırılan kişi, bir daha kırmızı et yediğinde vücudu şiddetli kurdeşen ve şişlik gibi tepkiler veriyor.

Yeni Alerjilerin Çözümü Var Mı? Sonradan ortaya çıkan bu alerjilerin büyük çoğunluğu ne yazık ki kalıcı olabiliyor. Bağışıklık sistemi bir maddeyi düşman olarak bellediğinde, her karşılaşmada aynı şiddetli savunma mekanizmasını devreye sokuyor. Günümüzde bu durumu tamamen tersine çevirecek kesin bir tedavi bulunmasa da, umut verici gelişmeler yaşanıyor. Uzmanlar, bağışıklık sistemini eğiterek aşırı tepkileri baskılamayı amaçlayan yeni aşılar ve ilaçlar üzerinde yoğun bir şekilde çalışıyor. Ayrıca, antibiyotik kullanımı sonrasında bozulan bağırsak florasını düzeltmek için probiyotik ve fermente gıdalar tüketmenin de korunmada önemli bir adım olabileceği vurgulanıyor.

Kırk Kişilik Çift Kör Deney Bilim ekibi, kırk sağlıklı katılımcı üzerinde sekiz hafta sürecek kontrollü bir araştırma başlattı. Katılımcıların bir grubuna her gün özenle hazırlanmış gerçek kombucha içirilirken, diğer gruba sadece aromalı su (plasebo) verildi. Çift kör yöntemiyle yapılan bu deneyde, ne katılımcılar ne de araştırmacılar kimin gerçek içeceği tükettiğini biliyordu. Sürecin başında ve sonunda alınan idrar ve kan örnekleri, içecekte bulunan polifenoller gibi bilinen maddelerin vücuttaki izlerini sürmek için analiz edildi.

Bileşenler Olumlu, Stres Testi Olumsuz Hakemli bir dergide yayımlanan sonuçlar, kombuchanın sağlık üzerinde belirli olumlu etkileri olduğunu doğruladı. Uzmanlar, daha iyi bir sağlıkla ilişkilendirilen faydalı bileşiklerin seviyelerinde belirgin bir artış tespit etti. Ancak, içeceğin en çok pazarlandığı noktalardan biri olan stresi azaltma vaadi, yapılan psikolojik stres testlerinde hiçbir varlık gösteremedi ve bu iddia bilimsel olarak çürütüldü.

Uzmanlardan Doğru Ürün ve Beslenme Uyarısı Araştırmanın başındaki isimlerden Dr. Amanda Lloyd, çayın fermantasyon sürecinde çok karmaşık kimyasal değişimler geçirdiğini belirtiyor. Fonksiyonel gıdaları kendi hayatında da tükettiğini söyleyen Dr. Lloyd, bunların asla sağlıklı ve dengeli bir diyetin yerini tutamayacağının altını çiziyor. Dr. Lloyd, tüketicilere hazır gazlı içecekler yerine mikrobiyotası hala canlı olan ve doğal yollarla karbonatlaşmış geleneksel kombuchaları tercih etmelerini öneriyor.

Bağırsak sağlığı uzmanı Dr. Emma Short ise, kombuchanın ilaçlar gibi tek bir etken maddeye sahip olmadığını, fermantasyon süresine ve sıcaklığına göre içeriğindeki B ve C vitaminleri ile çinko gibi minerallerin oranının değişebileceğini aktarıyor. Dr. Short, piyasadaki ticari ürünlere karşı dikkatli olunması gerektiğini belirterek, en ideal kombuchanın sadece çay, şeker ve maya kültüründen oluşması gerektiğini tavsiye ediyor.

Genetik Şifreler Ezber Bozdu Uluslararası araştırmacılardan oluşan uzman bir kadro, müzelerde korunan kalıntılar ve farklı ülkelerden toplanan otuz sekiz örneğin DNA dizilimini mercek altına aldı. Çıkan sonuçlar, eskiden tek bir soy olarak bilinen kaplan kedilerinin aslında genetik açıdan beş farklı gruba ayrıldığını kanıtladı. Yeni keşfedilen ve Tilcayo olarak adlandırılan soyun, diğer akrabalarından tam bir milyon dört yüz bin yıl önce koptuğu anlaşıldı. Ayrıca bu devasa çalışma sırasında Peru sınırları içerisinde de yepyeni bir alt tür tespit edildi. Bilim insanları, bu ayrışmalar neticesinde her bir grubun nesli tükenme tehlikesi seviyelerinin bağımsız olarak tekrar belirlenmesi gerektiğini vurguluyor.

Yok Olma Tehlikesine Karşı Acil Çağrı Bu eşsiz canlılara ev sahipliği yapan Yungas ekosistemi; ağaç kesimi, tarım alanlarının kontrolsüz büyümesi, insan eliyle çıkan yangınlar ve maden kazıları gibi devasa tehditlerle boğuşuyor. Doğal yaşam alanları arasındaki bağlantıların yeniden kurulması ve zarar gören bölgelerin iyileştirilmesi büyük bir aciliyet taşıyor. Projenin kıdemli araştırmacılarından Eduardo Eizirik, kedigiller gibi çok iyi bilinen bir grupta dahi bugüne kadar saklı kalmış türlerin bulunmasının kritik bir uyarı niteliğinde olduğunu ifade ediyor. Araştırmacı, yeryüzünde henüz varlığını bile bilmediğimiz sayısız canlının, biz onları tanıyamadan yok olma riski taşıdığına dikkat çekerek acil koruma çağrısında bulunuyor.

Sadece Beş Günde Yüzde Dokuzluk Düşüş Bilim insanları, yaş ortalaması 21 civarında olan sağlıklı ve hareketsiz yaşam süren 40 genci mercek altına aldı. İki ayrı gruba ayrılan katılımcılar, beş günlük özel bir beslenme programına alındı. Bir gruba tamamen etkisiz bir plasebo verilirken, diğer gruba ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA) tarafından ta 1988 yılında belirlenmiş olan sözde güvenli sınırdaki BPA dozu uygulandı. Beş günün sonundaki testler endişe vericiydi; kimyasalı alan grubun kas dokularındaki insülin duyarlılığı yüzde 9 oranında gerilemişti. Kilosunda veya açlık şekerinde hiçbir değişim olmayan bu gençlerin sadece birkaç gün içinde metabolik bir sarsıntı yaşaması, tablonun ciddiyetini artırıyor.

Kas Dokusu Doğrudan Hedefte Elde edilen veriler, BPA'nın özellikle iskelet kaslarındaki glukoz dengesini bozduğunu gösteriyor. Karaciğerin insülin tepkisinde herhangi bir farklılık gözlemlemeyen uzmanlar, zehrin doğrudan kas dokularındaki sinyal mekanizmalarına saldırdığı sonucuna vardı. Östrojen hormonunu taklit etme yeteneğiyle bilinen bu sinsi kimyasalın, diyabet ve kalp damar hastalıklarına giden yolu hücresel düzeyde nasıl hızlandırdığı ilk kez net bir nedensellik bağıyla ortaya konulmuş oldu.

Mevzuat Geride Kaldı, Tüketici Ne Yapmalı? Avrupa Birliği ülkeleri ambalajlarda bu kimyasalın kullanımını son derece katı kurallarla kısıtlarken, ABD gibi ülkelerdeki eski yasal sınırlar modern tıbbın bulgularıyla uyuşmuyor. Sağlıklı bireylerde bile bu kadar kısa sürede tahribat yaratan maddenin, aşırı kilolu veya gizli şekeri olan kişilerde çok daha ağır hasarlar bırakabileceği tahmin ediliyor. Uzmanların tüketicilere tavsiyesi ise son derece net: Günlük hayatta cam veya paslanmaz çelik ürünlere yönelmek ve "BPA içermez" etiketine sahip ürünleri tercih etmek, bu hastalıklardan korunmanın en güçlü yolu.

Sonbahar mevsimiyle birlikte gardıroplarımız kadar parfüm tercihlerimiz de daha sıcak ve sarmalayıcı bir kimliğe bürünüyor. Güzellik dünyasında uzun süredir hüküm süren vanilya, karamel ve marshmallow gibi "gourmand" (yenilebilir tatlılıkta) notalar popülerliğini korusa da, artık yönünü daha az tahmin edilebilir ve katmanlı bir rotaya çeviriyor. Bu büyük dönüşümün tam kalbinde ise mevsime altın bir dokunuş katan "bal" yer alıyor.

Sadece Şekerli Değil; Karanlık, Dumansı ve Gizemli

Bal notalı parfümlere mesafeli duranların en büyük çekincesi, kokunun fazla yapışkan veya şurup gibi aşırı tatlı hissedilmesi. Oysa yeni nesil parfümlerde bal, tek başına baskın bir şekerlilikten ziyade, etrafındaki diğer notaların karakterini dönüştüren sihirli bir doku görevi görüyor.

Şeftali veya erik gibi meyvelerle buluştuğunda onları daha olgun ve sulu bir hale getirirken; yasemin ve gül gibi çiçeklere polenli, sıcak bir hava katıyor. Balın asıl büyüleyici tarafı ise tütün, tütsü, deri ve mür ile birleştiğinde ortaya çıkıyor. Bu gizemli birleşimde bal, alışılmış tatlılığını geride bırakarak son derece karanlık, dumansı ve baştan çıkarıcı bir gece kokusuna dönüşüyor.

Tende Eriyen "Mahrem" Bir İmza

Son dönemin en dikkat çeken güzellik trendlerinden biri de kullanıcının kendi ten kokusuyla bütünleşen, bağırmayan ama iz bırakan parfümler. Bal; amber, misk ve sandal ağacıyla harmanlandığında cildin doğal sıcaklığını taklit eden yumuşak bir etki yaratıyor. İlk sıkıldığında belirgin bir tatlılık sunsa da zamanla tene yerleşerek kremsi ve oldukça "mahrem" bir karaktere bürünüyor. Bu yönüyle bal parfümleri, sadece uzaktan fark edilen değil, yaklaştıkça cazibesini artıran bir imza koku alternatifi sunuyor.

Bal Parfümleri Kimler İçin İdeal?

Eğer vanilyalı kokuları seviyor ancak artık daha karakteristik bir alternatif arıyorsanız, bal notası tam size göre. Meyveli kokuları fazla "genç", klasik çiçek kokularını ise fazla "güvenli" bulanlar için bal, bu iki uç arasında sofistike bir köprü kuruyor.

Daha hafif ve aydınlık bir etki isteyenler mandalina, şeftali veya portakal çiçeği ile harmanlanmış bal parfümlerini (Jo Malone London veya Gisou esintileri gibi) tercih edebilir. Daha cesur, sıcak ve baş döndürücü bir etki arayanlar ise rotasını Floris London'ın Honey Oud EDP'si gibi rom, tütün ve vetiver içeren daha iddialı ve karanlık kompozisyonlara çevirebilir. Kısacası bal, parfüm dünyasının yeni vanilyası olmaya çalışmıyor; kendi gizemli krallığını kuruyor.

Başvurular Ücretsiz ve e-Devlet Üzerinden

Heyecanla beklenen projede başvuru süreci 14 Eylül Pazartesi günü başlıyor ve 25 Eylül'e kadar devam edecek. Şartları sağlayan vatandaşlar, başvurularını e-Devlet kapısı üzerinden TOKİ’nin "Konut / İşyeri Başvuru" hizmeti aracılığıyla hiçbir ücret ödemeden kolayca yapabilecek. Başvuru sahipleri, sürecin kabul edilip edilmediğini yine aynı menü üzerinden takip edebilecek.

Aylık 10 Bin Liradan Başlayan Kiralarla 4 Farklı Bölge

Bölge rayiç bedellerinin oldukça altında tutulan kira fiyatları aylık 10 bin liradan başlayacak. İlk etapta İstanbul'un dört farklı bölgesinde yer alan 1071 konut kura ile tahsis edilecek. Dağılım ise şu şekilde: Başakşehir, Gaziosmanpaşa, Beyoğlu ve Güngören'de 360; Maltepe, Tuzla ve Kartal'da 330; Ataşehir, Sancaktepe, Ümraniye ve Üsküdar'da 291 ve Arnavutköy'de 90 konut. İstanbul'da ikamet eden vatandaşlar, oturdukları ilçeden bağımsız olarak diledikleri ilçe için başvuru yapma hakkına sahip olacak.

Başvuru Şartları Neler? Kimler Yararlanabilir?

Proje, gerçek ihtiyaç sahiplerini barındırmayı hedefliyor. Başvurabilmek için T.C. vatandaşı olmak, 18 yaşını doldurmak ve evli olmak şart. Ayrıca başvuru sahibinin en az bir yıldır kesintisiz olarak İstanbul'da yaşaması ve aylık ortalama hanehalkı net gelirinin 100 bin lirayı aşmaması gerekiyor.

Bununla birlikte, Türkiye sınırları içinde tapuya kayıtlı hiçbir evinin bulunmaması, son 5 yıl içinde ev alıp satmamış olması ve geçmişte TOKİ ile sözleşme imzalamamış olması da aranan en önemli kriterler arasında. Daha önce sosyal konut veya İlk Evim Arsa projelerinden aktif hak sahibi olanlar bu kampanyadan yararlanamayacak.

Aile Yapısına Göre Konut Tipi ve 3 Yıllık Tahsis Sınırı

Tahsis edilecek evler ailelerin yapısına göre belirlenecek. Genç ve yeni evli çiftlere 1+1 veya 2+1; iki veya daha fazla çocuğu olan ailelere ise 2+1, 3+1 ya da 4+1 daireler verilecek.

Sistemin en dikkat çekici özelliği ise tahsis süresinin 3 yıl ile sınırlandırılmış olması ve bu sürenin kesinlikle uzatılamayacak olması. Üstelik kiracılar bu 3 yıllık süre zarfında kendi evlerini satın alırlarsa, sosyal konutu tahliye etmek zorunda kalacaklar. Konut teslimini takip eden ilk 12 ay boyunca kiralara zam yapılmayacak; süre bitimini takip eden ilk ocak ayında ise kira bedellerine TÜFE oranında artış gerçekleştirilecek.

Yaz mevsimi, sıcak havaların etkisiyle metabolizmamızın ve günlük rutinlerimizin değiştiği, fiziksel aktivitenin arttığı bir dönemdir. Uzayan günler ve mevsime özgü taze sebze-meyvelerin bolluğu, hem sağlıklı yaşamak hem de fazla kilolardan kurtulmak için harika bir fırsat sunar. Ancak bu süreci kısa süreli "mucize diyetlerle" değil, sürdürülebilir alışkanlıklarla yönetmek büyük önem taşıyor. Uzman Diyetisyen Duygu Çetin Yeni, yaz aylarını enerjik ve formda geçirmek isteyenler için kritik uyarılarda bulundu.

Susamayı Beklemeyin, Sıvı Depolarını Doldurun

Yaz aylarında dikkat edilmesi gereken en hayati konu sıvı tüketimidir. Artan hava sıcaklıkları, terleme yoluyla vücutta ciddi su ve mineral kaybına yol açar. Uzmanlar, susamayı beklemeden gün içinde düzenli aralıklarla en az 2-2,5 litre su içilmesi gerektiğini vurguluyor. Su tüketiminde zorlananlar için şekersiz kompostolar, ayran, kefir ve taze sıkılmış meyve suları da sıvı dengesini korumak için mükemmel destekleyiciler arasında yer alıyor.

Ağır Yemeklere Veda, Hafif Öğünlere Merhaba

Sıcak havalarda sindirim sistemini yoran yağlı, kızartmalı ve ağır yemeklerden uzak durmak gerekiyor. Kırmızı et yerine sindirimi daha kolay olan balık, tavuk ve kuru baklagiller tercih edilmeli. Mevsim sebzeleriyle hazırlanan zeytinyağlılar ve hafif salatalar, yaz sofralarının vazgeçilmezi olmalı. Karpuz, kavun, şeftali ve çilek gibi su oranı yüksek meyveler harika atıştırmalıklar olsa da, içerdikleri doğal meyve şekeri nedeniyle porsiyon kontrolüne dikkat edilmeli ve ana öğünlerin yerine geçmemesine özen gösterilmeli.

Yazın Gizli Düşmanı: Gıda Zehirlenmeleri

Havaların ısınmasıyla birlikte bakterilerin üreme hızı da artar. Uzman Diyetisyen Çetin Yeni, özellikle açıkta satılan yiyecekler ve yanlış saklama koşulları konusunda uyarıyor. Çabuk bozulan et, süt ürünleri ve soslu gıdaların sıcakta bekletilmemesi, yaz aylarında sıkça karşılaşılan gıda zehirlenmesi riskini en aza indirmek için hayati önem taşıyor.

Kilo Vermek İsteyenler İçin Uzmanından 5 Altın Kural

Yaz aylarında kalıcı ve sağlıklı kilo vermek isteyenlerin uygulaması gereken temel adımlar ise oldukça net:

Güne Sağlam Başlayın: Protein ve lif açısından zengin bir kahvaltı, gün boyu tokluk hissi sağlar ve tatlı krizlerini önler.

Harekete Geçin: Haftada en az 5 gün, 30-45 dakikalık tempolu yürüyüş, yüzme veya bisiklet gibi orta şiddetli aktivitelerle 150 dakikalık egzersiz hedefine ulaşın.

Akşamları Hafifletin: Geç saatlerde ağır yemeklerden kaçının ve akşam öğünlerinizi mümkün olduğunca hafif tutun.

Uyku ve Stres Dengesi: Günde 7-9 saatlik kaliteli bir uyku, iştah hormonlarını dengeler. Yetersiz uyku ve stres, sağlıksız besinlere yönelimi artırır.

Tatlı Krizlerini Yönetin: Yazın vazgeçilmezi dondurmayı tamamen hayatınızdan çıkarmak yerine, haftada 1-2 kez ve küçük porsiyonlar halinde, tercihen sütlü veya meyveli olanları tüketerek dengeyi sağlayın

2016 ile 2025 yılları arasındaki ABD ticari havacılık verilerini inceleyen araştırmacılar, kat edilen mesafe temel alındığında otomobil veya kamyonla seyahat ederken hayatını kaybetme riskinin ticari bir uçuşa göre 626 kat daha yüksek olduğunu hesapladı.

Araştırmada farklı ulaşım türleri de ticari havayolu seyahatiyle karşılaştırıldı. Buna göre motosiklet kullanırken ölüm riski uçmaya kıyasla 22 bin kattan fazla artıyor. Otobüs yolculuğunda bile riskin ticari havacılığa göre yaklaşık 9 kat yüksek olduğu belirtiliyor.

Karşılaştırma yalnızca ulaşım araçlarıyla sınırlı değil. Kayak ve kar sörfü ticari uçuşa göre 73 kat, tüplü dalış 180 kat, maraton koşusu 202 kat ve paraşütle atlayış 422 kat daha yüksek ölüm riski taşıyor.

Araştırmacılar, uçak kazalarının nadir görülmesine rağmen medyada geniş yer bulmasının insanların risk algısını etkileyebildiğine dikkat çekiyor. Buna karşılık çok daha sık karşılaşılan karayolu kazaları ve günlük aktivitelerdeki tehlikeler aynı ölçüde akılda kalmayabiliyor.

Yıldırım çarpması bile daha riskli

Çalışmada daha sıra dışı bazı ölüm nedenleriyle de karşılaştırma yapıldı. Verilere göre yıldırım çarpması sonucu hayatını kaybetme ihtimali ticari bir uçuşa kıyasla yaklaşık 3 kat daha yüksek. Köpek ısırması nedeniyle ölüm riski 8 kat, şiddetli bir fırtınada yaşamını yitirme olasılığı ise 16 kat daha fazla olarak hesaplandı.

Uçuş korkusunun yaklaşık her altı kişiden birini etkilediğine dikkat çeken araştırmacılar, bu oranların algılanan risk ile istatistiksel risk arasındaki farkı gösterdiğini belirtiyor. Sıkı denetimler, standartlaştırılmış prosedürler ve yüksek güvenlik gereksinimleri sayesinde modern ticari havacılık, en düşük riskli ulaşım seçeneklerinden biri olmayı sürdürüyor.

Son dönemlerde Ebola, Hantavirüs, Kovid-19, M çiçeği (mpox), Nipah gibi hastalıkların yol açtığı salgınların bölgesel ve küresel ölçekte yayılım göstermesi yalnızca sağlık sistemleri açısından değil, ekonomik ve toplumsal yaşam ile uluslararası ilişkilerde de çok boyutlu sonuçlar doğuruyor.

Dünya Sağlık Örgütüne (DSÖ) göre, bilinen 200'den fazla zoonotik hastalık bulunuyor ve kuduz gibi bazı zoonotik hastalıklar aşılama vb. yöntemlerle tamamen önlenebiliyor.

1970'ten bu yana 1500'den fazla patojenin (enfeksiyona ve hastalığa yol açan her türlü mikroskobik canlı veya etken) keşfedildiği, bunların yaklaşık yüzde 70'inin hayvan kaynaklı olduğu biliniyor.

Bu hastalıkların hepsi halk sağlığı için büyük risk oluşturmasa da yakın zamanda ortaya çıkan Kovid-19, Ebola veya 35 yıl içinde yaklaşık 70 milyon kişiyi enfekte eden HIV gibi bazı türler küresel ölçekte öne çıkıyor.

"Yolcu gemisinde görülen virüs salgınının nedeni turizm"

DSÖ Başbilim İnsanı Dr. Sylvie Briand, AA muhabirine yaptığı açıklamada, insanların yaşam tarzı ve hareket şekillerindeki değişikliklerin zoonotik hastalık riskini artırdığına işaret etti.

Bu hastalıkların yaygınlaşmasının ilk nedeninin, insan ve hayvan arasındaki ilişkinin değişmesi olduğunu belirten Briand, arazi kullanımındaki değişiklikler ve ormansızlaşma gibi gelişmelerin insanlar ile hayvanların temas şekillerini değiştirdiğini söyledi.

Briand, bu hastalıkların yaygınlaşmasının arkasındaki ikinci faktörün ise insan hareketliliği olduğuna dikkati çekerek özellikle hava yollarındaki gelişmeler sayesinde insanların daha hızlı hareket edebildiğini ve dünyanın farklı yerleri arasında daha fazla bağlantı olduğunu vurguladı.

İnsanlar hareket ettiğinde virüslerin yayılma kapasitesinin de arttığına işaret eden Briand, şunları kaydetti:

"Örneğin, yakın zamanda yolcu gemisinde görülen Hantavirüs salgınının nedeni turizm. İnsanlar, Güney Amerika'da, enfekte kemirgenlerin bulunduğu bazı yerlere turistik amaçlı gidiyor. Kendi ülkelerinde kalsalardı enfekte olmazlardı ancak oraya gittiler, kuşları gözlemlediler ve doğayla daha fazla temas ettiler. Sonuç olarak hastalığa yakalandılar ve ardından onu kendi ülkelerine geri taşıdılar."

Briand, gıda tüketimi ve hayvancılık ile tarım modellerinin değişmesinin de yeni hastalıkların ortaya çıkma riskini artırdığına işaret ederek bu durumu kuş gribi üzerinden örneklendirdi.

Sorunun kümes hayvanlarının yetiştirilme şekli olduğunu anlatan Briand, "Yoğun hayvan sürüleri olduğunda virüslerin yayılması kolaylaşıyor." dedi.

"Kovid-19 2020'deki haline göre daha az ölümcül formda"

Briand, zoonotik virüslerin hayvanlara uyum sağlamış virüsler olduğunu ve insanlara bulaşması halinde ya insanın ölümüne yol açabileceğini ya da insan popülasyonuna uyum sağlayarak daha az ölümcül hale gelebileceğini söyledi.

Dr. Sylvie Briand, "Kovid-19 sırasında, ilk vakalar veya ilk varyant çok ölümcüldü. Bu yüzden birçok insan hayatını kaybetti ancak zamanla virüs insandan insana bulaştı ve evrimleşerek daha az ölümcül ancak daha bulaşıcı hale geldi. Dolayısıyla şu anda Kovid-19 dünyanın tüm ülkelerinde var ancak 2020'deki haline göre daha az ölümcül bir formda." değerlendirmesinde bulundu.

Zoonotik hastalıkları küresel ölçekte önemli bir risk olarak tanımlayan Briand, bunun tıpkı Kovid-19'da olduğu gibi yaşlı, obez veya ikincil hastalıkları olan kişiler için tehlikeli olabileceğine vurgu yaptı.

"İklim değişikliği hastalıkların coğrafyasını değiştirecek"

Briand, çevresel değişimlerin insan ile doğa arasındaki ilişkiyi dönüştürerek hastalıkların ortaya çıkma riskini artırdığını belirtti.

İnsanların daha önce temas etmediği hayvanlar, bitkiler ve virüslerle karşı karşıya kalabildiğini ifade eden Briand, bunun yeni salgınların ortaya çıkmasına zemin hazırladığını bildirdi.

İklim değişikliğinin ise hastalıkların coğrafi dağılımını değiştirdiğine dikkati çeken Briand, hava sıcaklıklarının artmasıyla sivrisineklerin daha önce yaşayamadıkları bölgelere yayılabildiğini kaydetti.

Dr. Sylvie Briand, dang humması ve sıtma gibi sivrisinek kaynaklı hastalıkların geçmişte yalnızca tropikal bölgelerde görüldüğünü ancak artık Avrupa'nın güneyi gibi bölgelerde de vakaların ortaya çıktığını aktardı.

İklim değişikliğinin gelecekte bazı bölgeleri yeni salgınlarla karşı karşıya bırakabileceğini belirten Briand, "İklim değişikliği hastalıkların coğrafyasını değiştirecek. Daha önce bazı hastalıkların görülmediği yerler, gelecekte salgınlara sahne olabilir." ifadelerini kullandı.

Hükümetler ve bireylerin alabileceği önlemler

Briand, hükümetlerin sağlık sistemlerine yatırım yapması gerektiğinin altını çizerek güçlü sağlık altyapısının hastaların daha iyi tedavi edilmesini sağlayacağını ve ölüm oranlarını azaltabileceği yorumunu yaptı.

Hükümetlerin ayrıca olası salgınlara karşı hazırlık planları oluşturması, bütçe ayırması ve acil durumlar için lojistik kapasite geliştirmesi gerektiğini kaydeden Briand, "Bir sonraki Kovid-19 ya da grip salgınına hazırlanmak istiyorsanız maske, oksijen ve teşhis araçları gibi imkanlara sahip olmanız gerekiyor." dedi.

Bireyler açısından alınacak önlemlerin hastalığa göre değiştiğini dile getiren Briand, Ebola, maymun çiçeği, Kovid-19, sarı humma, kolera ve veba gibi hastalıklarda farklı korunma yöntemlerinin uygulandığını söyledi.

Çanakkale’nin Akçakoyun Köyü’nde çilek üretimi yapan kadın çiftçiler, günün ilk ışıklarıyla birlikte tarlanın yolunu tutuyor.

55 yaşındaki Güler Özkaya, sıcak hava nedeniyle çalışma saatlerini erkene çektiklerini belirterek, “Serinde iş daha güzel yürüyor” diyor.

Çileklerin sıcak havada hızlı olgunlaştığını anlatan Özkaya, ürünlerin kararmaması için gün aşırı toplama yaptıklarını söyledi.

Kadın çiftçiler, yoğun sıcak altında emeklerinin karşılığını almanın her geçen yıl daha da zorlaştığını ifade etti.

Üretim için yıllardır emek veriyorlar
75 yaşındaki Zeliha Ceylan ise çocuk yaşlardan beri çiftçilik yaptığını anlattı.
Yıllarca tütün üretimiyle uğraştıklarını söyleyen Ceylan, bölgede son 15 yıldır çilek üretiminin yaygınlaştığını belirtti.

“Çiftçilik olmasa millet ne ile idare olacak?” diyen Ceylan, üretimin hem köyü hem de şehirleri ayakta tuttuğunu ifade etti.

Haftada iki kez yapılan hasadın Kasım ayına kadar sürdüğünü anlatan Ceylan, ilerleyen yaşına rağmen üretimden kopamadığını söyledi.

Tarihi taş evleri ve doğal güzellikleriyle Güneydoğu Anadolu'nun "saklı cenneti" olarak nitelendirilen ilçede turistler, özellikle bir bölümü sular altında kalan "batık kenti" tekne turuyla geziyor.

Su altında kalan caminin minaresi ve terk edilmiş eski yapıların bulunduğu Savaşan köyü olarak da bilinen bölge ilgi gören yerlerin başında geliyor.

Bir kısmı su altında kalan Ulu Cami'yi de gezen ziyaretçiler, dünyada sadece ilçede yetişen "Karagül"ü görme fırsatı buluyor.

Su altında kalan yerleşim yerleri turistlerin uğrak yeri oluyor
Halfeti Kaymakamı ve Belediye Başkan Vekili Sinan Korkmaz, ilçenin geçmişten beri kadim medeniyetlere ev sahipliği yaptığını söyledi.

Su altında kalan yerleşim yerlerinin ilçeye gelen turistlerin uğrak noktası olduğunu dile getiren Korkmaz, şöyle konuştu:

"Halfeti, Gaziantep'le Şanlıurfa kültürünü alan bir ilçe olduğu için tam ikisinin ortasında sayılır. Burada yemeklerinde Urfa'nın da Antep'in de etkisini görebiliyoruz. Patlıcanlı kebabından domatesli kebabına, soğan kebabına, burada Halfeti'ye özel bizim meyve kebaplarımız oluyor. Tam da şu anda sezonundayız. Mayıs-haziran, Halfeti için görülebilecek en güzel zamanlarımız.

Tekne turu tabi olmazsa olmazımız. Burada Halfeti Marina'dan çıkışımız yapılıyor. Misafirlerimiz Kız Mağarası, Rumkale, Savaşan köyü, bazı vatandaşlarımızın tercihine göre Çekem köyü bu güzellikleri görme imkanını bulabiliyor."

Lösemiyle mücadelesi sırasında resimle hayata tutunan 14 yaşındaki Buğlem Yılmaz, ikinci sergisini açmaya hazırlanıyor.

Emel-Serdar Yılmaz çiftinin üç çocuğundan en küçüğü olan Buğlem'e ilk lösemi teşhisi henüz 2,5 yaşındayken konuldu.

Küçük yaşta başladığı tedavi sürecini kemoterapiyle geride bırakan Buğlem, yıllar sonra hastalığın yeniden nüksetmesiyle ikinci kez lösemi tedavisi gördü.

6 yaşında yeniden hastaneye yatmak zorunda kalan Buğlem Yılmaz, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde kaldığı süreçte resim yapmaya başladı.

Hastane odasında eline aldığı kalemler ve fırçalar, zamanla Yılmaz'ın en büyük motivasyon kaynaklarından biri haline geldi.

Kök hücre nakliyle lösemiyi yenen 14 yaşındaki Yılmaz, tedavi sürecinin ardından resim alanında kendini geliştirerek ilk kişisel sergisini açtı.

1 - Kesim gerceklesmeksizin yalnizca bagista bulunmak veya sadaka vermek kurban ibadeti yerine gecer mi?

2 - Bir kurban hissesine birden fazla kisi ortak olabilir mi?

3 - Kadinlar kurban kesebilir mi?

4 - Buyukbas kurbanliklarin hissedar sayisinin tekli sayilarda mi olmasi gerekiyor?

5 - Kurban etlerinin mutlaka 7 fakire mi dagitilmasi gerekiyor?

6 - Yolculuk halinde olanlarin kestigi kurbanlar gecerli mi?

7 - Kurban kani alna ya da arac lastigine surulur mu?

8 - Hazreti Muhammed adina kurban kesilebilir mi?

9 - Kabir veya olu kurbani kesilebilir mi?

10 - Adak, akika ve sukur kurbanlarinda yas sartlari gerekli degil mi?

Leke, akne, yaşlanma belirtileri ya da hassasiyet… Sorun ne olursa olsun sürecin değişmeyen ilk adımını Özaydın şu sözlerle özetliyor:

“Hangi problemle gelinirse gelinsin, yolun başı aynıdır: Doğru analiz.”

Markasını bu bilinç üzerine inşa eden Özaydın, güzelliği kısa vadeli müdahalelerden çıkarıp sürdürülebilir bir iyilik haline dönüştürmeyi hedefliyor. Ona göre gerçek fark, kullanılan cihazların çokluğunda değil; bilgiyi doğru okumak ve doğru yönlendirmekte yatıyor. Bu yaklaşım da güzellikte yeni dönemin altını çiziyor: Önce analiz, sonra estetik.