Uzaydan internet yarışında iki dev arasındaki fark her geçen gün büyüyor. SpaceX, dev roketi Starship'in ilk yörünge uçuşunda 26 adet yeni nesil Starlink V3 uydusunu uzaya taşımaya hazırlanıyor. En büyük rakibi Amazon ise 12 haftadır tek bir uydu bile fırlatamadı. Anlaştığı üç roket şirketinin üçü de aynı anda teknik krizle boğuşurken, Amazon'un Leo projesi fiilen yerde kaldı.
Starship, Starlink V3 uydularıyla yörüngeye çıkıyor
SpaceX, 28 Eylül'e ertelenen Starship'in ilk yörünge uçuşunda 26 adet Starlink V3 uydusunu fırlatacak. Yeni nesil V3 uydularının, Starlink ağının kapasitesinde ve bant genişliğinde önemli bir sıçrama sağlaması bekleniyor. Görev, SpaceX'in yörüngedeki uydu sayısını ve kapasitesini hızla artırma hedefinde yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülüyor.
Amazon Leo neden durdu?
Amazon, Leo takımyıldızı için son fırlatmasını 2 Temmuz'da United Launch Alliance'ın (ULA) Atlas V roketiyle yaptı ve 29 uyduyu yörüngeye yerleştirdi. O günden bu yana geçen 12 haftada yeni bir fırlatma gerçekleştirilemedi. Yörüngedeki Leo uydularının sayısı 396'da takılı kaldı.
Üç roket, üç kriz
Amazon'un fırlatma takvimini durduran, anlaştığı roket şirketlerinin art arda yaşadığı teknik sorunlar oldu:
- ULA Vulcan: Emekliye ayrılacak Atlas V'in yerini alması planlanan Vulcan roketi, Şubat 2026'daki bir yan roket arızasının ardından ABD Uzay Kuvvetleri'nin incelemesi tamamlanana kadar uçuştan çekildi.
- Blue Origin New Glenn: Jeff Bezos'un uzay şirketinin roketi, mayıs ayında fırlatma rampasının kullanılamaz hâle gelmesi nedeniyle operasyonlarını durdurdu.
- Arianespace Ariane 64: Amazon'un sipariş sayısını 18'den 24'e çıkardığı Avrupa roketinin 2026 sonuna kadarki fırlatmaları, Ariane 6 bileşenlerindeki teknik bir arıza nedeniyle ertelendi. Ekim ayında uzaya gönderilmesi planlanan 36 Leo uydusu da takvimden çıkarıldı.
11 bin uyduya karşı 396
SpaceX şu anda 11 binden fazla aktif uydudan oluşan dev bir takımyıldızı yönetiyor. Şirket, yalnızca 2 Temmuz'dan bu yana 552 Starlink uydusunu uzaya gönderdi. Bu sayı, Amazon'un bugüne kadar fırlatabildiği toplam uydu sayısından bile fazla.
Amazon'un ticari lansman takvimi kaydı
ABD Federal İletişim Komisyonu (FCC), Amazon'dan ilk aşamada 3.232 uydu fırlatmasını şart koşuyor. Amazon, bu hedefin yarısına ulaşması gereken süre için daha önce ek süre almıştı. Şirket, sınırlı bir ticari hizmet başlatmak için yaklaşık 400 uydunun yeterli olduğunu açıklamış ve ticari lansmanı 2026'nın ortasına planlamıştı. Ancak bu tarih, herhangi bir gelişme olmadan geride kaldı.
Amazon SpaceX'e yetişebilecek mi?
Fırlatma zincirindeki sorunlar sürerse Amazon Leo'nun küresel uydu internet pazarında SpaceX ile eşit şartlarda rekabet edebilmesinin uzun yıllar alabileceği değerlendiriliyor. Starship ile birlikte SpaceX'in tek seferde çok daha fazla ve daha güçlü uydu fırlatabilecek olması, aradaki farkı daha da açabilir.
